Ruchome izolacje cieplne

Opublikowane przez Krzysztof Lis dnia 10.01.2010 o godzinie 17:55

Dziś kolejny artykuł do działu o budownictwie autonomicznym. Jako że niemal zawsze lepiej (taniej) jest oszczędzać energię, niż ją pozyskiwać, podstawą domu autonomicznego jest minimalizacja zużycia przez niego energii do celów grzewczych.

W tym artykule opiszę Wam świetny sposób na zmniejszanie zimowych strat ciepła przez okna. Mianowicie tak zwane ruchome izolacje cieplne. One pozwalają niskim kosztem zbliżyć okna do standardu domu pasywnego.

Czym są ruchome izolacje cieplne? Jestem głęboko przekonany, że niemal każdy z Was ma w swoim domu coś takiego — choć niekoniecznie zdaje sobie z tego sprawę.

Ruchome izolacje cieplne to takie elementy budynku lub wyposażenia wnętrza, które pozwalają czasowo zwiększyć termoizolacyjność okna. Ruchomą izolacją cieplną nie będzie więc dodatkowa szyba w oknie. Z drugiej strony wewnętrzne skrzydło w oknach skrzynkowych, montowane tylko na czas zimnego półrocza, ruchomą izolacją już będzie. Podobnie tzw. okna burzowe, które stanowią oszkloną ramę wstawianą na czas zimy w otwór okienny z wewnątrz, lub zewnątrz (nieotwieralne). Jeśli nie wiesz, jak wyglądaja okna skrzynkowe, zapraszam do poczytania artykułu o szerokich zielonych oknach. Obrazka okien burzowych nie znalazłem, nawet nie wiem, czy jest to dobre tłumaczenie anglojęzycznego pojęcia storm window.

Temat jest moim zdaniem bardzo ciekawy, bo ruchome izolacje cieplne pozwalają na znaczne zmniejszenie ilości energii zużywanej przez dom a przez to nie wymagają sporych inwestycji. Porządne okna pasywne (potrójnie szklone, z gazem szlachetnym między szybami i ciepłym profilem) są droższe od zwykłych. Najbardziej energooszczędne okna, czyli okna nieotwieralne (tzw. fiksy) z kolei nie każdemu będą odpowiadać właśnie ze względu na to, że są nieotwieralne.

Najprostszym rodzajem ruchomej izolacji cieplnej jest zasłona. Jeśli zasłaniasz ją na noc a odsłaniasz na czas dnia, pozwalasz na pozyskiwanie energii słonecznej wpadającej przez okno (zob. ogrzewanie słoneczne), a z drugiej strony zmniejszasz ilość ciepła wypromieniowywanego przez okno w nocy. Jednocześnie zmniejszasz intensywność wymiany ciepła na drodze konwekcji. Dzięki zasłonięciu zasłony, izolujesz pokój od zimnego powietrza krążącego wokół okna. Jeśli jeszcze zasłaniasz okno tak, by grzejnik znajdował się po stronie pokoju, masz pełnoprawną ruchomą izolację cieplną.

Również instalowane w oknach żaluzje i rolety stanowią ruchomą izolację cieplną. Nie są one efektywnymi sposobami na zmniejszenie strat ciepła, ale zasłonięcie żaluzji i rolet na noc straty ciepła na pewno nieco zmniejszy.

Kolejnym świetnym sposobem na ograniczenie strat ciepła przez okna są okiennice. Typowe okiennice to tylko warstwa drewna, która bardziej chroni przed wzrokiem przechodniów niż przed ucieczką ciepła. Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, by były one znacznie grubsze i wypełnione styropianem. Oklejone od wewnątrz folią aluminiową i ustawione pod odpowiednim kątem pozwolą również zwiększyć ilość energii słonecznej docierającej do wnętrza domu!

Co ciekawe, można z powodzeniem używać izolacje ruchome również do izolacji okien dachowych a także dużych szklonych powierzchni, jak na przykład szklarni!

Przykłady ruchomych izolacji cieplnych

A teraz kilka fajnych przykładów na ruchome izolacje, zaczerpniętych ze świetnej książki [1].

Widoczna powyżej izolacja służy do zamykania (czy może raczej zasłaniania) na noc okna dachowego. Składa się z dwuipółcentymetrowej (calowej) warstwy płyty Thermax (to płyta z pianki poliuretanowej na zbrojeniu z włókna szklanego, oklejonej z obydwu stron folią) zamocowanej do kilkumilimetrowej płyty drewnopochodnej wzmocnionej belkami o przekroju 50×50 mm. Całość podwieszona pod kalenicą na zawiasach.

Na tym rysunku widać schemat izolacji szklarni. Całość zamykana od środka, przez pociągnięcie sznurka. Otwiera się prawdopodobnie pod własnym ciężarem. Ta akurat szklarnia jest dobudowana do ściany budynku, stąd może raczej należałoby ją określić mianem ogrodu zimowego. Tak czy siak, nic nie stoi na przeszkodzie, by taką izolację zamontować również na normalnej szklarni. Aha, pokrycie jednej ze stron tych płyt folią aluminiową pozwoli na zwiększenie zysków słonecznych!

Na koniec zostawiłem jeden z bardziej szalonych pomysłów. Tu widzimy wypełnienie przestrzeni między zwykłym oknem a oknem burzowym granulkami z pianki, które wykorzystywane są czasem jako wypełnienie paczek przesyłanych pocztą. Jesienią należy okno wypełnić tymi granulkami, wiosną się granulki zbiera z powrotem i trzyma na kolejny sezon.

Opłacalność ruchomych izolacji cieplnych

Moim zdaniem jest bezdyskusyjna. Typowe nowoczesne okno dziś montowane w domach ma współczynnik przenikalności cieplnej (U) dla całego okna wynoszący ok. 1,2 W/m²K. Takie okno już warstwą styropianu o grubości niższej, niż 20 cm można dostosować do standardu domu pasywnego — po dołożeniu takiej warstwy styropianiu współczynnik U spadnie poniżej 0,75 W/m²K! I to bez uwzględniania warstwy folii aluminiowej, płyty stanowiącej zewnętrzną warstwę okiennicy czy zmniejszenia wymiany ciepła ze względu na powstałą między oknem a okiennicą pustkę powietrzną.

Źródła:
[1] Langdon, William K. Movable Insulation. reprint z 2006. Emmaus: Rodale Press, 1980.

Pokrewne tematy:

1. Propaganda tradycyjnego budownictwa Trafiłem dziś na stronie głównej portalu Gazeta.pl na artykuł zatytułowany Ile kosztuje bycie eko....
2. Dom pasywny (Passivhaus) Niemiecki standard Passivhaus (czyli dom pasywny) może być uznawany za synonim bardzo energooszczędnego budynku....
3. Jak skorzystać na obowiązku zrobienia świadectwa charakterystyki energetycznej? Tydzień temu napisałem o obowiązku wykonywania tzw. świadectw charakterystyki energetycznej, zwanych potocznie certyfikatami energetycznymi....
4. Projekt domu pasywnego Jeśli podobnie jak ja chcesz mieszkać w domu pasywnym, artykuł ten może znacznie ułatwić...
5. Tani dom = dom pasywny W Polsce wciąż buduje się dom z założeniem, że ma być to dom na...

Jeśli ten artykuł Cię zainteresował i chcesz być powiadamiany o nowościach w serwisie, zasubskrybuj kanał RSS bloga albo zapisz się na newsletter.