O grzybach i drewnie, czyli jak powstał węgiel?

Przeczytałem niedawno w artykule wyjaśniającym jak powstał węgiel, że olbrzymie pokłady tego surowca zawdzięczamy tylko i wyłącznie temu, że przez długi czas na ziemi nie było mikroorganizmów, które potrafiłyby rozłożyć drewno.

Wiadomo, że węgiel do skała osadowa pochodzenia roślinnego. W uproszczeniu można powiedzieć, że powstał z resztek roślin, które setki milionów lat temu żyły na bagnach. Rośliny po skończeniu swojego żywota obumierały, a biomasa stopniowo wskutek działania czasu, ciśnienia i ciepła panującego w głębi ziemi (po przykryciu jej przez warstwy osadów) zamieniała się w węgiel brunatny, a później kamienny.

Zresztą najlepiej na wyobraźnię działa grafika, prawda? Służę więc obrazkiem, który na nasz język przetłumaczyłem (źródło: UKY.edu, autor: Stephen Greb).

jak-powstal-wegiel

Tak przynajmniej wyglądał nasz stan wiedzy jeszcze do niedawna.

Teraz okazuje się, że węgiel by prawdopodobnie nie powstał, gdyby nie to, że drewno (a dokładniej zawarta w nim lignina) przez długi czas nie było rozkładane przez mikroorganizmy. I dlatego duże jego ilości zalegały na powierzchni ziemi, a później przykrywane były osadami.

Dziś drewno jest rozkładane przez grzyby i dlatego zakopanie pod ziemią nawet bali litego drewna nic nie da. To znaczy wyraziłem się może nieprecyzyjnie — bo da bardzo dużo, a metoda ta nosi nazwę hugelkultur. Drewno pod powierzchnią gruntu będzie się powoli rozkładać, zwiększając ilość węgla pierwiastkowego i materii organicznej w glebie, a także pomagając w gromadzeniu wilgoci na dłuższy czas, niczym olbrzymia gąbka.

W sumie niewiele to zmienia, bo węgiel przecież od dawna uznawany był za paliwo nieodnawialne. To znaczy, że uznano, że jego zasoby w okresie dającym się porównać do ludzkiego życia, nie ma skali odnowić swoich zasobów. Odwrotnie jest z biomasą — raz ścięta daje plony za kilka lat (las odroślowy), w kolejnym roku (topinambur), albo nawet kilka razy w sezonie (trawa na biogaz).

Osobiście uważam, że lepiej wykorzystywać do celów opałowych biomasę, choć nie da się nią łatwo zastąpić dzisiejszego zużycia węgla.

Komentarzy do wpisu “O grzybach i drewnie, czyli jak powstał węgiel?”: 3.

  1. Fajny wpis, wiedziałem pobieżnie jak powstał węgiel, ale nie wiedziałem, że zawdzięczamy go braku pewnych bakterii.

  2. Biomasa TAK, ale współspalanie biomasy z węglęm i pobieranie dopłat do zielonej energii jest karygodne!

  3. Taszkent says:

    Niestety Krystian to nierzadka praktyka, o której piszesz. Ale artykuł swoją drogą ciekawy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *